องค์ความรู้ทางวัฒนธรรม >> ประเพณีท้องถิ่น
ประเพณีไทยทรงดำ

วันที่ 14 ก.พ. 2565

ชื่อประเพณี : ประเพณีไทยทรงดำ
แหล่งที่มา : สภาวัฒนธรรมตำบลบางหมาก - อำเภอ เมือง จังหวัดชุมพร
ประเพณีเกี่ยวกับ : วิถีชีวิต
ความเป็นมา (ภูมิหลัง/ความเชื่อ) งานประเพณีไทดำโดยทั่วไป มักจะจัดขึ้นในช่วงสงกรานต์ซึ่งเป็นช่วงหลังฤดูเก็บเกี่ยว
โดยในปัจจุบันนิยมจัดงานหมุนเวียนกันไปตามจังหวัดต่าง ๆ ที่มีชาวไทดำอาศัยอยู่ ผลัดเปลี่ยนกันไปช่วยงาน และพบปะสังสรรค์กันอย่างสนุกสนานในหมู่คณะพี่น้องของตน จึงสามารถพบเห็นชาวไทยดำจังหวัดอื่น ๆ ในงานประเพณีของแต่ละหมู่บ้านอยู่เสมอ งานประเพณีดังกล่าวนี้จะมีการกำหนดวันจัดงานของแต่ละหมู่บ้านอย่างชัดเจน และชาวไทดำที่มาร่วมงานทุกคนจะแต่งกายด้วยชุดไทดำอย่างสวยงาม โดยชาวไทดำทุกเพศทุกวัยจะออกมารำแคน หรือ เซิ้ง กันอย่างสนุกสนาน โดยเริ่มตั้งแต่หัวค่ำไปจนถึงเกือบเที่ยงคืน การจัดวงรำแคนของชาวไทดำในปัจจุบัน จะมีลักษณะคล้ายกับรำวงของไทย ส่วนใหญ่
มีตั้งแต่ ๕ - ๑๐ คนขึ้นไป หรือตามแต่ละขนาดของงาน ในแต่ละวงจะมีดนตรีประกอบจังหวะ ปัจจุบันจะใช้แคนประยุกต์ เครื่องดนตรีประกอบด้วย แคน กลอง และเครื่องประกอบจังหวะต่าง ๆ รวมทั้งการนำเครื่องขยายเสียงเข้ามาประกอบด้วย เพื่อเพิ่มความสนุกสนาน เร้าใจ ให้กับผู้รำ ต่างจากในสมัยก่อนที่มีแต่เสียงแคนและเสียงปรบมือตามจังหวะนั้น ๆ การรำแคนนี้ผู้รำสามารถหมุนเวียนไปรำวงอื่น ๆ ได้ทุกวงตามต้องการ เพื่อความสนุกสนาน แต่เดิมงานประเพณีไทยทรงดำ ได้พัฒนามาจากการละเล่นพื้นบ้านของชาวไทดำ
ที่เรียกว่า การลงข่วงอิ้นก๊อนฟ้อนแคน ในอดีตช่วงเดือน ๕ และเดือน ๖ เป็นฤดูแห่งการพักผ่อนของไทดำ จึงจัดให้มีการละเล่นต่าง ๆ เช่น การลงขวง การเล่นคอน (การเล่นลูกช่วง) การเล่นสะบ้า การเล่นผีมดแดง การเล่นตะกร้อ ในงานประเพณีนี้ แต่การละเล่นเหล่านี้หมดสิ้นไปแล้วในปัจจุบัน เนื่องจากไม่มีคนเล่น มีแต่การฟ้อนการรำแคนเท่านั้น สำหรับชาวไทดำในจังหวัดชุมพร ในอำเภอเมืองชุมพร มีพี่น้องไทดำ ไทโซ่ง หรือ ลาวโซ่ง อยู่ในพื้นที่ ๓ หมู่บ้าน ๒ ตำบแล คือ
หมู่ที่ ๙ บ้านบางหลง ตำบลท่ายาง
หมู่ที่ ๘ บ้านดอนรวบ ตำบลบางหมาก
หมู่ที่ ๙ บ้านคอเตี้ย ตำบลบางหมาก
ชาวไทดำจะมีประเพณีต่างๆ มากมาย และที่เป็นที่รู้จักแพร่หลาย คือ ประเพณีไทยทรงดำ ทุกๆ ปี ชาวไทดำในพื้นที่อำเภอเมืองชุมพรทั้ง ๓ หมู่บ้าน จะจัดให้มีประเพณีไทยทรงดำเพื่อสานสัมพันธ์กันของพี่น้องชาวไทดำในพื้นที่และต่างจังหวัด ซึ่งในแต่ละพื้นที่ของอำเภอเมืองชุมพร
จะจัดเรียงตามลำดับ ดังนี้ คือ
๑. ตำบลท่ายาง บ้านบางหลง ประมาณปลายเดือนมีนาคม ของทุกปี
๒. ตำบลบางบางหมาก
๒.๑ บ้านคอเตี้ย กลางเดือนเมษายน ของทุกปี
๒.๒ บ้านดอนรวบ ปลายเดือนเมษายน ของทุกปี
อัตลักษณ์ (ที่โดดเด่น) เป็นประเพณีที่มีพี่น้องไทดำ จากพื้นที่ต่าง ๆ ทั้งในจังหวัดชุมพร และต่างจังหวัดทำกิจกรรมร่วมกัน มีรับประทานอาหาร การเล่นดนตรีพื้นบ้าน การร้อง และการร่ายรำไทดำ ผู้ร่วมกิจกรรมจะสวมใส่ชุดเสือผ้าไทดำ
ความสำคัญและคุณค่าทางสังคมและทางจิตใจที่มีในวิถีการดำเนินชีวิตของชุมชน นั้นๆ ประเพณีไทยทรงดำ เป็นประเพณีของชาวไทดำ หรือลาวโซ่ง ที่ปฏิบัติสืบทอดจากรุ่นสู่รุ่น เป็นศูนย์รวมที่ทำให้เด็ก เยาวชน ประชาชน ชาวไทดำ ได้แสดงออกในด้านศิลปะการแสดงร่ายรำ การร้องและดนตรีพื้นบ้าน สถานที่จัดงานจะเป็นวัด ตำบลบางหมาก จะจัดที่วัดคอเตี้ย (กลางเดือนเมษายนและวัดดอนรวบ ในปลายเดือนเมษายน ของทุกปี)
การจัดงานเป็นประจำทุกปี
เริ่ม วันที่ ๒๗ เดือน เมษายน ถึง วันที่ ๒๙ เดือน เมษายน
งบประมาณที่ใช้
๓๐๐,๐๐๐ บาท
ได้รับงบประมาณจาก
เทศบาลตำบลบางหมาก และองค์การบริหารส่วนจังหวัดชุมพร จำนวน ๓๐๐,๐๐๐ บาท
จำนวนคนที่ร่วมงานประเพณี(ในปีที่ผ่านมา)
๒,๐๐๐ คน
ผู้จัด
หน่วยงานรับผิดชอบหลัก : เทศบาลตำบลบางหมาก
ชื่อ – สกุล (เลขานุการคณะกรรมการจัดงาน) : นายวรรลพ เทวบิน และเทศบาลตำบล
บางหมาก
ที่อยู่ : ที่ทำการผู้ใหญ่บ้านหมู่ที่ ๘ บ้านดอนรวบ ตำบลบางหมาก และเทศบาลตำบล
บางหมาก
โทรศัพท์ : ๐๘๗๔๖๑๕๘๘๓
โทรสาร : ๐๗๗๕๙๘๕๐๘
หน่วยงาน/องค์กร/สถาบัน ที่ร่วมจัด : วัดดอนรวบ กำนัน ผู้ใหญ่บ้าน สภาวัฒนธรรมตำบลบางหมาก ศูนย์หม่อนไหมเฉลิมพระเกียรติฯ อำเภอท่าแซะ
การสร้างงานและรายได้
มีความสามารถในการผลิตเชิงปริมาณ พร้อมแสดง สาธิตและจำหน่ายในโอกาสต่างๆ มีการสาธิตอาหารพื้นเมืองไทดำ การแสดงฟ้อนแคน หรือรำแคนของไทดำ

 
pic
pic
pic
pic

แนะนำสถานที่ท่องเที่ยว



ปฏิทินกิจกรรม
ปฏิทินกิจกรรม
« กรกฎาคม 2565 »
อา. จ. อ. พ. พฤ. ศ. ส.
      1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31
ดูปฏิทินทั้งหมด


สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดชุมพร
ชั้น ๑ อาคารศาลากลางจังหวัดชุมพร ถนนไตรรัตน์ ตำบลนาชะอัง
อำเภอเมืองชุมพร จังหวัดชุมพร๘๖๐๐๐
โทรศัพท์ ๐๗๗ ๖๑๓ ๖๔๘ /โทรสาร ๐ ๗๗๕๐ ๗๗๗๖
อีเมลล์ : [email protected] หรือ [email protected]
สายด่วนวัฒนธรรม
Copyright © 2015 m-culture.go.th กระทรวงวัฒนธรรม