ข้อมูลวัฒนธรรม >> สินค้าทางวัฒนธรรม
ไก่ย่างไม้มะดันห้วยทับทัน

วันที่ 25 เม.ย. 2561

องค์ความรู้ด้านภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม / ความสำคัญ                                                                                     เนื้อหาภูมิหลังและการสืบทอด

  สืบทอดมาตั้งแต่รุ่นปู่ย่าตายายพ่อแม่เป็นผู้ถ่ายทอดให้ และแวดล้อมในตำบลห้วยทับทันก็จะเต็มไปด้วยการทำไก่ย่างโดยมีการนำไม้มะดันมาเป็นไม้หีบไก่ย่างจำทำให้ได้รสชาติที่อร่อยมากขึ้นและมีกลิ่นหอมรสไม้มะดันโดยไก่ย่างไม้มะดัน เกิดขึ้นเมื่อปี พ.ศ. ๒๔๘๐ เดิมมีการย่างไก่จำหน่ายประมาณ ๔-๕ ราย ยังไม่แพร่หลาย โดยส่วนใหญ่เมื่อย่างเสร็จจะนำใส่ตะกร้าขึ้นไปขายบนรถไฟ เนื่องจากอำเภอห้วยทับทัน มีรถไฟวิ่งผ่าน สายอุบลราชธานี กรุงเทพฯ ต่อมามีการสร้างถนนหลวงหมายเลข ๒๒๖ ผ่านซึ่งเป็นทางสัญจรระหว่างจังหวัดศรีสะเกษไปจังหวัดสุรินทร์และไปกรุงเทพมหานคร จึงมีการขยายร้านไก่ย่างจำหน่ายริมทางหลวงมากมาย โดยทำเป็นร้านค้าริมทางโดยการทำเป็นแผงลอย ซึ่งปัจจุบันมีมากกว่า ๔๐ ร้าน เป็นที่รู้จักและชื่นชอบในรสชาติของคนทั่วไปเนื่องจากเป็นแห่งเดียวที่ใช้ไม้มะดันมาหีบไก่ปิ้ง ซึ่งไม้ชนิดนี้มีคุณสมบัติพิเศษคือ มีกลิ่นหอมออกรสเปรี้ยว เนื้อเหนียว ทนความร้อนได้ดี และเมื่อนำมาหีบไก่จะเพิ่มรสชาติของความหอมอร่อยมากยิ่งขึ้น
              ไก่ย่างไม้มะดัน แห่งห้วยทับทัน ดังเปรี้ยงปร้างมากที่สุด คือ เมื่อได้รับคัดเลือกให้เป็นอาหารขึ้นโต๊ะระดับผู้นำในการประชุมสุดยอดผู้นำเอเปค ในปี พ.ศ. ๒๕๔๖ และได้รับคัดเลือกให้เป็นอาหารยอดนิยมในการประชุมครั้งนั้น ส่งผลให้ไก่ย่างไม้มะดันห้วยทับทัน เป็นที่รู้จักมียอดการขายไก่ย่างเพิ่มขึ้นหลายเท่าตัว
เอกลักษณ์/จุดเด่นผลิตภัณฑ์

              ความพิเศษของไก่ย่างที่นี่มีหลายอย่าง เริ่มตั้งแต่การคัดสรรวัตถุดิบ คือ การนำไก่พื้นเมืองหรือที่ชาวห้วยทับทันเรียกว่าเป็น"ไก่สามสายเลือด" เพราะเป็นลูกผสมของไก่ข้ามสายพันธุ์ ได้แก่ ไก่โรดไอส์แลนด์ ร่วมกับไก่ซุปเปอร์ฮาโก้ และผสมกับไก่พื้นเมืองไก่ชน
             โดยไก่สามสายเลือดนี้ มีหน่วยงานราชการมาแนะนำให้ชาวบ้านที่ห้วยทับทันเลี้ยง แต่ไก่ดังกล่าวมีลักษณะจำเพาะ คือ เนื้อค่อนข้างเหนียวเหมือนไก่ชน จะทำเมนูอะไรก็ไม่อร่อยนอกจากนำมาย่างเท่านั้น นายอรรณพ เพชรวิเศษ อดีตนายอำเภอห้วยทับทัน ต้องการจะช่วยชาวบ้าน จึงพัฒนาสูตรไก่ย่างขึ้นมา และนำไก่ย่างสามสายพันธุ์มาย่าง ทำให้ชาวบ้านสามารถขายไก่ที่เลี้ยงไว้ได้และมีอาชีพขายไก่ย่างไปด้วยกลายเป็นจุดเด่นอย่างหนึ่งของไก่ย่างไม้มะดัน

              การนำไม้มะดัน ซึ่งเป็นไม้ที่ขึ้นอยู่ทั่วไปริมลำห้วยหับทัน มาใช้เป็นไม้สำหรับปิ้งไก่ซึ่งมีลักษณะพิเศษคือกลิ่นหอมออกรสเปรี้ยว เนื้อเหนียว ทนความร้อนได้ดีเมื่อนำมาคีบไก่จะเพิ่มรสชาติที่มีความหอมอร่อยมากยิ่งขึ้น ผลิตภัณฑ์ไก่ย่างไม้มะดัน ผลิตจากไก่พื้นเมืองสามสายเลือด ใช้ไม้มะดันเป็นไม้เสียบไก่ จะออกรสชาติเปรี้ยวพอเหมาะกับสูตรเครื่องปรุง เนื้อไก่แห้งพอดีไม่แฉะเยิ้มด้วยน้ำมัน อร่อยไม่เหมือนใคร ลักษณะพิเศษ คือ การนำไม้มะดันที่ขึ้นตามธรรมชาติมาเหลาเสียบเป็นไม้ปิ้งซึ่งต่างจากที่อื่น (OTOP)   ไก่ย่างไม้มะดันห้วยทับทัน เป็นผลผลิตจากไก่พันธุ์พื้นเมืองและไก่สามสายเลือด โดยใช้ไม้มะดันทำเป็นไม้เสียบไก่  เนื่องจากไม้มะดันเป็นไม้ที่มีรสชาติเปรี้ยว เป็นไม้ที่ขึ้นตามธรรมชาติบริเวณตามแนวริมห้วยทับทัน เมื่อนำมาใช้เป็นไม้เสียบไก่แทนไม้ไผ่ จึงทำให้ไก่ที่ย่างจะออกรสชาติเปรี้ยวพอเหมาะกับสูตร เครื่องปรุงเนื้อไก่แห้งพอดีไม่แฉะเยิ้มด้วยน้ำมัน อร่อยไม่เหมือนใคร เป็นความโดดเด่นเป็นเอกลักษณ์ของ ไก่ย่างห้วยทับทันที่ไม่อาจลอกเลียนแบบได้
             ไก่ย่างไม้มะดันผลิตจากไก่พื้นเมืองและไก่สามสายเลือด  โดยใช้ไม้มะดันสดจะมียางไหลออกมาคลุกเคล้ากับเนื้อไก่ รสเปรี้ยวของยางมะดันทำให้ไก่ย่างไม่มีกลิ่นคาวและจะออกรสชาติเปรี้ยวพอเหมาะ  บวกกับสูตรเครื่องปรุงที่เป็นเอกลักษณ์ของที่นี่  ทำให้ไก่ย่างห้วยทับทันมีชื่อเสียงเกรียงไกรไปทั่วประเทศ  อร่อยไม่เหมือนใคร  สิ่งที่เหนือกว่านั้นคือ  การนำไม้มะดันซึ่งเป็นไม้ที่ขึ้นเองตามธรรมชาติบริเวณริมฝั่งลำห้วยทับทันมาเหลาเป็นไม้ปิ้งไก่ซึ่งต่างจากไก่ย่างที่อื่นซึ่งนิยมใช้ไม้ไผ่

 วัตถุดิบและส่วนประกอบ

               . ไก่พื้นเมืองหรือไก่สามสายเลือด  . ไม้มะดัน  . เครื่องเทศสำหรับปรุงรส (ต่อไก่  ๖๐  ตัว)
เครื่องปรุงประกอบด้วย
    ๑) กระเทียม ๒๐๐ กรัม         
     ๒) พริกไทย ๑๐๐ กรัม
     ๓) น้ำมันหอย ๑/๒ ถ้วย                  
     ๔) ซีอิ้วดำ ๑/๔ ถ้วย

     ๕) น้ำตาลทราย ๑/๒ ถ้วย                
     ๖) เกลือ ๑ ถ้วย
     ๗) น้ำเปล่า ๔ ถ้วย

               ขั้นตอนการผลิต
. นำไก่มาผ่าซีกเป็น ๔ ส่วน หรือใช้ไก่ทั้งตัวผ่ากลางลำตัว
. หมักด้วยเครื่องปรุงรสซึ่งประกอบด้วยกระเทียม ซอส เกลือ ตามสูตร
. นำมาคีบด้วยไม้มะดันและย่างด้วยไฟอ่อน ๆ ให้สุก

 สร้างรายได้ให้กับตนเอง / ชุมชนอย่างไรบ้าง
              
เมื่อก่อนคนในชุมชนประกอบอาชีพทำนา เป็นหลัก มีการค้าขายไก่ย่าง ๕ ร้าน เนื่องจากปี พ.ศ.๒๕๑๘ ทำนาไม่ได้ผลเต็มที่ คนในชุมชนเลยหันมาประกอบอาชีพทำไก่ย่างขาย ซึ่งผลิตไก่ย่างไม้มะดันทำให้เกิดรายได้จากการผลิตสินค้า otop ในกระบวนการไก่ย่างดังกล่าวทำให้คนในชุมชนมีงานทำ โดยมีขั้นตอนและใช้แรงงานคนในชุมชนดังนี้
               - ปลูกไม้มะดันใช้แรงงานคน ๒๕๐ คน ดำเนินการ ๒ ครั้งในเดือนพฤษภาคมและเดือนสิงหาคม
ของทุกปี

               - ตัดไม้มะดันใช้แรงงานคน ๑๕ คน / การตัดจะหมุนเวียนตัดวันเว้นวัน
               - ทำไม้ปิ้งไก่ ใช้แรงงานคน ๑๕ คน
               - ขายไก่ย่างจำนวน ๓๔ ราย รายได้รายละ ๖,๐๐๐ ๑๒,๐๐๐ บาท ซึ่งผลจากการประกอบอาชีพดังกล่าว ทำให้ประชาชนมีรายได้เฉลี่ย ๖๘,๑๖๙ บาท/คน/ปี
การผลิตไก่ย่างไม้มะดันอำเภอห้วยทับทันสร้างรายได้ให้กับตนเองและชุมชน ดังนี้
              
. ส่งเสริมรายได้ให้แก่ครอบครัว เพื่อเป็นการป้องกันการอพยพแรงงานเข้าสู่เมืองหลวง
               ๒. ส่งเสรมการหมุนเวียนเงินทุนภายในจังหวัด
               . พัฒนาชุมชนและคุณภาพชีวิตประชากรให้ดีขึ้น
                    - จำหน่ายเป็นไม้ ราคา ๒๕-๔๕ บาท/ไม้  
                    - จำหน่ายเป็นตัว ราคา ๘๐-๑๒๐ บาท/ตัว

     
pic
pic
pic
pic
pic

แนะนำสถานที่ท่องเที่ยว



ปฏิทินกิจกรรม
ปฏิทินกิจกรรม
« พฤษภาคม 2565 »
อา. จ. อ. พ. พฤ. ศ. ส.
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31
ดูปฏิทินทั้งหมด


สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดศรีสะเกษ (อาคารศาลาประชาคม) ถนนเทพา อำเภอเมือง จังหวัดศรีสะเกษ ๓๓๐๐๐ โทร.๐-๔๕๖๑-๗๘๑๑-๑๒

สายด่วนวัฒนธรรม
Copyright © 2015 m-culture.go.th กระทรวงวัฒนธรรม