ข้อมูลวัฒนธรรม >> อาหารพื้นเมือง
ก้อยไข่มดแดง ลาบเทา

วันที่ 21 พ.ย. 2560

ความเป็นมา (ภูมิหลัง/ความเชื่อ)
        ในอดีต ชาวอีสานที่ออกไปทำเกษตรกรรม เรือกสวนไร่นา มักจะหาอาหารกินแบบง่ายๆ ประกอบกับช่วงกลางวันอากาศค่อนข้างร้อน ชาวอีสานจึงต้องหาอาหารตามธรรมชาติกิน การหาอาหารกินนั้น ชาวอีสานจะสังเกตการกินอาหารของสัตว์ป่า โดยเชื่อว่า อาหารชนิดใดที่สัตว์กินได้ คนก็น่าจะกินได้ รวมทั้งไข่มดแดงด้วย ไข่มดแดงสามารถหาได้ตามยอดไม้ ในป่าหรือบางครั้งจะขึ้นไปหาในป่าบนเขา ปัจจุบันเป็นอาหารที่เป็นที่นิยม โดยทั่วไปชาวบ้านจะเริ่มออกหาแหย่รังมดแดงตามต้นไม้ เริ่มประมาณช่วงเดือนธันวาคมหลังจากเสร็จงานไร่งานนา ช่วงนี้มักจะได้ไข่ลูกเล็กๆ ที่เรียกว่า ไข่ผาก เข้าเดือนกุมภาพันธ์ไปจนถึงเมษายน จึงจะได้ไข่ขนาดใหญ่ขึ้น รวมทั้งนางพญามดมดมีปีก ที่ชาวบ้านเรียก แม่เป้งจะพบอยู่ในรังด้วย ชาวบ้านจะนำมากินหมดทั้งไข่ผาก ไข่ใหญ่ แม่เป้ง ไม่เว้นแม่แต่ตัวมดแดง เพราะมดแดงมีรสเปรี้ยว จึงนิยมนำมาปรุงอาหาร เช่น ใส่ก้อยปลา ใส่เมี่ยงอีสาน ฯลฯ
ส่วนเทาเป็นพืชตระกูลสาหร่าย แต่เป็นสาหร่ายน้ำจืด สาหร่ายเป็นสิ่งมีชีวิตมีคู่กับโลกเรามานานมาก ซึ่งในสมัยพุทธกาลเรียกเทาว่า กระบิดิน เป็นทรัพยากรธรรมชาติที่สำคัญมากของมนุษยชาติ และเป็นแหล่งอาหารคุณภาพสูงของผู้คนทั้งหลายจึงนำมาบริโภคกันในหลายรูปแบบ ประเทศที่มีการบริโภคสาหร่ายอย่างแพร่หลายคือ จีน และญี่ปุ่น ส่วนประเทศอื่นก็มีการบริโภคกันบ้าง แม้แต่กลุ่มชาติพันธุ์ไท ทั้งในภาคเหนือและภาคอีสานของประเทศไทย และมีรายงานว่าเป็นสาหร่ายที่นิยมบริโภคในประเทศพม่า เวียดนามและอินเดียด้วย เทาจะเกิดก็ต่อเมื่อมีอุณหภูมิ ช่วงเวลาที่เหมาะสม ในแหล่งน้ำที่สะอาดเท่านั้น ปีหนึ่งมักจะเกิดแค่ 2 ครั้ง คือ ช่วงข้าวเขียว หรือกลางฤดูฝน และในฤดูหนาว
 
อัตลักษณ์ (ที่โดดเด่น)
         ความโดดเด่นของไข่มดแดง นอกจากรสชาติหวานมันแล้ว คุณค่าทางโภชนาการของไข่มดแดง ในปริมาณ 100 กรัม มีความชื้นอยู่ที่ 81.9 มีโปรตีน 7.0 กรัม ไขมัน 3.2 กรัม สารประกอบจำพวกแป้งและน้ำตาล 6.5 กรัม ให้พลังงาน 82.8 แคลอรี นอกจากนี้ยังมีแร่ธาตุจำพวกแคลเซียม 8.4 มิลลิกรัม ฟอสฟอรัส 113.4 มิลลิกรัม เหล็ก โซเดียม 28 มิลลิกรัม โพแทสเซียม 96.3 มิลลิกรัม วิตามิน บี 1 ปริมาณ 10.15 มิลลิกรัม วิตามิน บี 2 0.19 มิลลิกรัม มีไนอาซีน 0.92 มิลลิกรัม ล่าสุดสหประชาชาติยกย่อง ไข่มดแดง สุดยอดเมนูไทย โดยองค์การอาหารและเกษตรแห่งสหประชาชาติ หรือ FAO เผยที่สำนักงานใหญ่ในกรุงโรมของอิตาลี โดยระบุ พบ อาวุธลับ ที่สามารถช่วยให้ประชากรโลก หลุดพ้นจากภาวะอดอยากขาดอาหาร โดยชี้แจงว่า การบริโภคแมลง คือ ทางออกของมนุษยชาติ พร้อมยกตัวอย่าง ยำไข่มดแดง สุดยอดเมนูจากไทย เป็นหนึ่งในรายการอาหารทรงคุณค่า ที่อาจช่วยประชากรโลกพ้นจาก และนี่คือสุดยอดของอาหารอีสานที่ชื่อว่า ก้อยไข่มดแดง เทา หรือสาหร่ายสไปโรไจรา เป็นสาหร่ายที่ชอบขึ้นในน้ำจืดที่สะอาดทั้งน้ำนิ่ง และน้ำไหลเอื่อยๆ มีสีเขียวเป็นเส้นกลมยาวขนาดเล็กพันกันเป็นเกลียวนิ่มลื่นมือพบได้ในแหล่งน้ำภาคเหนือและอิสาน มีสารแคลเซี่ยม และเบต้า-แคโรทีนสูง
 
ความสำคัญและคุณค่าทางสังคมและทางจิตใจที่มีในวิถีการดำเนินชีวิตของชุมชน นั้นๆ
        ความสำคัญและคุณค่าทางสังคมของชาวตำบลโนนค้อ คือ การได้สืบทอดภูมิปัญญาด้านอาหารโดยการนำไข่มดแดง และเทามาประกอบอาหาร และสร้างรายได้จากการเก็บไข่มดแดง และเทามาขายสร้างรายได้เสริม นอกจากนี้ การที่อาหารพื้นถิ่นของตนเองเป็นที่รู้จัก และเป็นที่นิยมทั่วไปก็เป็นการสร้างความตระหนักถึงคุณค่าของอาหารพื้นบ้านของตนเอง และเมื่อมีการศึกษาทางการแพทย์ว่าอาหารมีคุณค่าทางโภชนาการมากจึงยังมีการรับประทานก้อยไข่มดแดงและลาบเทาอยู่จนถึงปัจจุบัน
pic
pic
pic
pic
pic
pic
pic
pic
pic
pic

แนะนำสถานที่ท่องเที่ยว



ปฏิทินกิจกรรม
ปฏิทินกิจกรรม
« ตุลาคม 2564 »
อา. จ. อ. พ. พฤ. ศ. ส.
      1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31
ดูปฏิทินทั้งหมด


สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดศรีสะเกษ (อาคารศาลาประชาคม) ถนนเทพา อำเภอเมือง จังหวัดศรีสะเกษ ๓๓๐๐๐ โทร.๐-๔๕๖๑-๗๘๑๑-๑๒

สายด่วนวัฒนธรรม
Copyright © 2015 m-culture.go.th กระทรวงวัฒนธรรม